OMÜ Sağlıkta Şiddeti Tüm Yönleriyle Ele Aldı

Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ), sağlık çalışanlarına uygulanan şiddete dikkat çekmek, nedenlerini analiz etmek ve bu konuda farkındalık yaratmak amacıyla “ Sağlıkta Şiddet ve Nedenlerinin Sorgulanması” konulu bir çalıştay düzenledi.

OMÜ Rektör Yardımcısı ve Tıp Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Recep Sancak’ın başkanlığında ve OMÜ Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Faruk Tan’ın moderatörlüğünde çevrimiçi düzenlenen çalıştayın açılış konuşmasını Rektör Prof. Dr. Yavuz Ünal yaparken Üsküdar Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Sinan Canan da “Şiddetin Fizyolojisi” konulu bir açılış konferansı verdi.

Ülkemizde kangrene dönüşmüş sağlıkta şiddetin milletimiz ve geleneklerimiz açısından asla kabul edilemeyecek gayri ahlaki ve gayri hukuki bir durum olduğunu ifade eden Rektör Prof. Dr. Yavuz Ünal “Bu çalıştayla sağlıkta şiddet konusunu masaya yatırmayı ve buradan çıkan sonucu rapora dönüştürmeyi hedefleyen ekibimize teşekkür ediyorum.” dedi.

“Faillerin sağlık çalışanlarının hizmetine muhtaç oldukları bir süreçte şiddete başvurmaları, bu sorunun özel olarak ele alınmasını gerektiriyor”

Tüm sağlık çalışanlarının, son derece sayın bir mesleği icra ettiklerini vurgulayan Rektör Ünal şöyle devam etti “Şiddeti gerçekleştiren faillerin, sağlık çalışanlarının hizmetine muhtaç oldukları bir süreçte şiddete başvurmaları, bu sorunun özel olarak ele alınmasını gerektiriyor. Sağlık çalışanlarına uygulanan şiddetin çok ciddi bir arka planı olduğunu düşünüyorum. Bu sorunun arka planı ne ise bütüncül olarak masaya yatırılması gerekiyor. Sağlıkta şiddet sorununu sadece yasalarla çözemeyiz. Özellikle eğitim kademelerinin refleksleri yönetme noktasında, bu durumun çirkin bir davranış olduğu ve geleneklerimize uymadığı konusunda bir algı yaratması gerekiyor. Bunun sonucunda da şiddet uygulayanın otomatikman dışlanması gerekiyor. Böyle bir sonuca ulaşmak için de şiddetle ilgili kavramsal çerçevenin yeniden çizilmesi lazım. Sağlıkta şiddeti; yaralama, dayak, öldürme gibi büyük suç teşkil eden eylemlerle özdeşleştirerek bu sorunun çözülemeyeceğini düşünüyorum. Surat asma, mobbing gibi durumlar da dayakla aynı düzlemde değerlendirilmeli, sorun çözülecekse insan onurunun her durumda korunması gerekiyor. Kısacası şiddet, büyük bir suça dönüşmeden, sürecin başından eğitimle ve farkındalık yaratarak önlenmeli.”

Şiddeti tetikleyen unsurların, düzenlenen çalıştayla akademik bir bakış açısıyla ele alınmasının önemine de değinen Rektör Prof. Dr. Yavuz Ünal “ Önemli olan buradan çıkacak sonuç ve toplumda farkındalık yaratmak. Tüm yoğunluğuna rağmen bize vakit ayıran, bu konudaki yetkinliğini bildiğimiz Prof. Dr. Sinan Canan’a da özel olarak teşekkür ediyorum. Çalıştayın başarıyla sonuçlanmasını ve bir sonraki adıma da daha hazır ve istekli bir şekilde geçmeyi arzu ediyorum.” ifadelerini kullandı.

Rektör Prof. Dr. Yavuz Ünal’ın açılış konuşmasının ardından bilim ve psikoloji alanında yaptığı ilgi çeken yayınlarla ve kitaplarıyla tanınan Üsküdar Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Sinan Canan da “Şiddetin Fizyolojisi” konulu açılış konferansı verdi.

“OMÜ’nün köklü geleneğinin bana çok faydası oldu”

Yüksek lisansını OMÜ Tıp Fakültesi Histoloji-Embriyoloji Anabilim Dalında tamamlayan Prof. Dr. Sinan Canan “Tıp Fakültesi v e tıp camiasıyla Samsun’da tanıştım. OMÜ’nün köklü geleneğinin bana da çok faydası oldu. Akademik ve sosyal anlamda çok güzel zamanlar geçirdiğim Samsun’a buradan selam ediyorum.” dedi.

Şiddet kavramını biyolojik olarak ele alan Prof. Dr. Canan “Rektörümüzün de altını çizdiği gibi sonuçlardan hareket edip, sonuçlara göre sorunu çözme eğilimindeyiz. Fakat işin gerçek nedenlerini ve kökenini anlama konusunda kafa yorduğumuzda, sonuçları giderme amacıyla yaptığımız hareketlerin aslında olayı daha da kötü hale getirebileceğini fark ederiz. Çünkü kökenler her zaman bizim sonuçları görme biçimimizi değiştirebilme potansiyeli taşır. Dolayısıyla biyolog ve nörolog olarak şiddetin biyolojik nedenlerini açıklamak istiyorum.” dedi.

“İnsanı diğer canlılardan ayıran özellik, patlama reaksiyonlarını kontrol edebilecek bir beyin donanımına sahip olması”

Şiddeti; çaresizlik hali içerisinde, engelleri ya da sıkıntıları aşmak için başvurulan aşırı davranışsal repertuar grubunun genel adı olarak tanımlayan Sinan Canan  “Şiddet hayvanlarda da çok rastlanan bir durum olsa da insandaki gibi keyfi şiddet davranışları, onlarda pek rastlanmayan bir durum. Herkes öfke patlamaları yaşayabilir ancak insanı diğer canlılardan ayıran özellik, patlama reaksiyonlarını kontrol edebilecek bir beyin donanımına sahip olması. Biz insanlardan kontrol mekanizmasını hakkıyla kullanmasını bekliyoruz ve toplumumuzdaki tüm sistem ve kurallar bu mekanizmamızı kullanmamıza güvenerek oluşturuluyor. Şiddet hayatın her alanında mevcut. Özellikle edebiyatta ve sinemada severek izlediğimiz filmlerde çok yaygın. Yani şiddetle ilişkimiz sürekli nefret etme ve uzak kalma durumunda değil. Mesela seri katiller, toplumda ciddi bir hayran kitlesine sahip insanlar. İnsanların bir kısmı, vahşi cinayetler işleyenleri çekici bulabiliyor ve onlarda, kendi yapamadıkları şeylerin işaretini görebiliyor. Tarih boyunca da insanlığın başına gelen en büyük felaketlere, toplumsal olarak şiddete yönelmiş popülasyonlar neden oluyor. Nazi Almanyası bunun en belirgin örneklerinden biri. Bu dönemde, belki de psikiyatrik açıdan hasta olan Adolf Hitler’in arkasına toplanan milyonlarca insanın desteğinden de bahsediyoruz. “ sözlerine yer verdi.

“Şiddetten değil, yanlış tipte şiddetten nefret eden ve onu dışlayan bir türüz”

Ülkeyi ve sınırları korumak için bizim adımıza gösterilen şiddetin insan yapısı tarafından onaylanacağına işaret eden Sinan Canan “Onayımız olmadan karşımıza çıkan şiddet hoşumuza gitmez. Yani şiddetten değil, yanlış tipte şiddetten nefret eden ve onu dışlayan bir türüz. Özellikle kötü bir şey olarak kodlanan şiddetten, hiçbirimizin ari olmadığını kafamıza yerleştirmemiz lazım. Bu bizim zihinsel özelliğimizin temel bir unsuru. ” diye konuştu.

Şiddetin biyolojik nedenlerini ayrıntılarıyla açıklayan Sinan Canan verdiği açılış konferansının sonunda “İnsanın en kaba sığmaz davranışları, yaptırımla düzenlenebilir. Ama şiddete neden olan unsurları ortadan kaldırmak için insanın ilk gelişim alanı olan ailede ve eğitimde değişim yapmak lazım. Özellikle ilk, orta ve lise eğitimi çok önemli.” şeklinde konuştu.

Çalıştay, Rektör Yardımcısı ve Tıp Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Recep Sancak’ın Sağlık Bilimleri Fakültesi ve Tıp Fakültesi öğretim üyelerinin katıldığı oturumla devam etti.

Çalıştay linki : https://www.youtube.com/watch?v=AohCOnCebWU